Trong khi Bộ Y tế đang nỗ lực tìm cách giảm tải bệnh viện tuyến trên thì chính sách BHYT cho phép bệnh nhân vượt tuyến lên tuyến trên (mà vẫn được thanh toán một phần viện phí nhất định) khiến tình trạng quá tải tăng lên. Đây là một trong những nội dung được đưa ra tại buổi làm việc mới đây giữa Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng với Bộ Y tế về công tác chống quá tải bệnh viện, phát triển các dịch vụ y tế chuyên sâu và phòng chống dịch bệnh.
Chính sách BHYT cho phép bệnh nhân BHYT khám chữa bệnh không đúng cơ sở khám chữa bệnh ban đầu (trừ trường hợp cấp cứu) thì quỹ bảo hiểm sẽ thanh toán theo 3 mức: 70%, 50%, 30% tương ứng với các cơ sở khám chữa bệnh hạng 3, hạng 2, hạng 1.
Trong khi đó, trước khi Luật BHYT được triển khai từ 1/7/2009, bà Tống Thị Song Hương, Vụ trưởng Vụ BHYT (Bộ Y tế) đã khẳng định: “Được thanh toán 30% viện phí khi khám chữa ở tuyến trung ương thì cũng không thấm thía vào đâu so với tổng chi phí người bệnh phải bỏ ra, vì lên tuyến Trung ương là người bệnh phải chịu các chi phí gián tiếp khác như ăn, ở, đi lại ...
Với những đối tượng bệnh nặng mà chỉ được thanh toán 30% viện phí thì họ không bao giờ dám lên tuyến trung ương. Chủ yếu những người vượt tuyến là những người có đủ điều kiện kinh tế để chi trả. Do vậy, quy định như trên là nhằm mục đích hạn chế bệnh nhân vượt tuyến”.
Bệnh viện Bạch Mai quá đông khiến bệnh nhân mỏi cổ chờ đợi (Ảnh: C.Q)
Ngoài nguyên nhân chính sách BHYT góp phần làm trầm trọng thêm tình trạng quá tải, điểm mấu chốt của vấn đề quá tải là năng lực tuyến y tế cơ sở vẫn còn nhiều hạn chế, nhiều bệnh viện tuyến huyện đã xuống cấp, trang thiết bị lạc hậu, thiếu thốn.
Sự chêch lệch về thu nhập ở các tuyến khiến các bác sĩ có tay nghề cao bỏ tuyến dưới lên tuyến trên. Do năng lực cung cấp dịch vụ khám chữa bệnh hạn chế nên người bệnh có xu hướng vượt tuyến gây nên tình trạng quá tải trầm trọng ở tuyến trên.
Báo cáo Thủ tướng, Bộ trưởng Nguyễn Quốc Triệu cho biết trong năm 2009 vấn đề nóng bỏng nhất là tình trạng quá tải bệnh viện nhìn chung đã giảm, song tại các bệnh viện chuyên khoa mức quá tải còn rất trầm trọng.
Cụ thể, tại các bệnh viện tuyến Trung ương, công suất sử dụng giường bệnh từ 200-250%. Tình trạng quá tải xảy ra ở các bệnh viện tuyến trung ương là gần 150%, tuyến tỉnh là 125%, huyện là 115%.
Tại TP HCM, tình trạng quá tải bình quân là 25 – 30%, cao nhất là các bệnh viện chuyên khoa quá tải 30% – 60%. Bệnh viện chợ Rẫy là 1 trong BV quá tải nhất tăng 140%.
TP Hà Nội đã tăng thêm 730 giường thường xuyên, số giường bệnh hiện tại là 11 giường/1 vạn dân và hiện có 5 bác sỹ công lập/1 vạn dân. Công suất quá tải tuyến TP là 135%, tuyến huyện là 130%.
Ngoài ra, Bộ trưởng cho biết cả 3 chỉ tiêu còn lại mà Quốc hội giao cho ngành y tế gồm: giảm tỷ lệ suy dinh dưỡng trẻ em, giảm tỷ lệ sinh; xử lý chất thải rắn tại các cơ sở y tế đều đã đạt được. Kết quả phòng chống dịch bệnh các tuyến đều có tiến bộ.
  • Cẩm Quyên