35 người lao động của Công ty BP Việt Nam (gọi tắt BP, có văn phòng đại diện tại quận 2, TP.HCM), vừa đồng loạt nộp đơn khởi kiện BP ra TAND quận 2 yêu cầu BP phải hoàn trả lại phần thuế thu nhập cá nhân (TNCN) mà họ đã được Chính phủ miễn.
Thu oan tiền tỷ thuế Thu nhập cá nhân
Theo đơn của bà Nguyễn Thị Đỗ Vân, bà làm cho BP từ tháng 1/1999. Từ tháng 10/2001, bà Vân được ký hợp đồng lao động chính thức. Bà Vân tính, từ năm 2001 (lúc luật thuế TNCN có hiệu lực) đến năm 2006, bà Vân đã nộp cho BP hơn 83 triệu đồng tiền thuế. Công ty BP là người đại diện kê khai và trích từ tiền lương của bà nộp thuế.
Toàn cảnh giàn khoan Lan Tây. Bà Vân dẫn chứng, theo công văn 1333 ngày 13/5/2009 của Tập đoàn Dầu khí Việt Nam gửi BP xác nhận Phó Thủ tướng Nguyễn Sinh Hùng đã miễn thuế TNCN (thu nhập cao) cho công nhân Việt Nam và người nước ngoài làm việc tại Lô 06.1 nằm ngoài khơi TP Vũng Tàu (gồm ba cổ đông là Tập đoàn Dầu khí Việt Nam, Công ty Dầu khí Quốc gia Ấn Độ và BP cùng góp vốn khai thác dầu khí).
“Tôi mới có thông tin, phần thuế TNCN thu trước đây của người làm việc trên biển tại Lô 06.1 được Chính phủ hoàn trả và BP hiện đang giữ khoản tiền thuế này. Các nhân viên làm việc tại Lô 06.1 yêu cầu BP trả tiền thuế. Tuy nhiên, lãnh đạo BP cho rằng khoản tiền này thuộc về BP nên không đồng ý trả. Vì vậy, tôi khởi kiện yêu cầu tòa buộc BP thanh toán phần tiền lương hơn 83 triệu đồng đã khấu trừ của tôi để đóng thuế TNCN trong thời gian tôi làm việc cho BP” – bà Vân nói.
Tương tự, ông Đường Ngọc Vinh khởi kiện đòi gần 204 triệu đồng tiền thuế, thời gian từ 2003-2008. Ông Nguyễn Quang Huy thì đòi số thuế TNCN trong tám năm (2001-2008) nhưng xin bổ sung con số cụ thể sau...
Trước khi có 35 đơn khởi kiện này, họ đã có đơn khiếu nại tập thể gửi Liên đoàn Lao động quận 2 (LĐLĐ). Sau đó, LĐLĐ hai lần có phiếu chuyển “đề nghị Hội đồng hòa giải của BP tiến hành giải quyết theo quy định và có công văn trả lời cho người lao động và thông báo kết quả giải quyết cho LĐLĐ”. Tuy nhiên, đến nay BP vẫn chưa giải quyết.
Ngày 7/5/2009, Văn phòng Chính phủ có văn bản 2902 truyền đạt ý kiến của Phó Thủ tướng Nguyễn Sinh Hùng “đồng ý miễn thuế TNCN với nhân viên các nhà thầu (không phân biệt người Việt Nam hay nước ngoài) làm việc tại Lô 06.1 và giao Bộ Tài chính xử lý cụ thể”. Sau đó, vào ngày 10/7/2009, Tổng cục Thuế (Bộ Tài chính) có văn bản 2845 ghi rõ “thời điểm áp dụng miễn thuế TNCN là từ tháng 5/2009”.
"Vẫn đi tìm tiếng nói chung" (?!)
Tập thể người lao động trên dàn khoan Lan Tây. Nhiều người trong số họ đang kiện BP đòi thuế TNCN. Theo BP, các hoạt động thăm dò khai thác dầu khí trong Lô 06.1 theo hình thức hợp đồng chia sản phẩm (PSC). Hợp đồng PSC bao gồm một số ưu đãi đầu tư nhằm hỗ trợ và khuyến khích đầu tư trong quá khứ cũng như hiện tại, ví dụ ưu đãi về miễn thuế, trong đó có miễn cho nhà đầu tư không phải trả thuế TNCN của nhân viên.
Cũng theo BP, năm 2008, BP đã yêu cầu Cục Thuế tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu (BRVT) hoàn lại số thuế TNCN đã đóng giai đoạn từ 2003-2007. Sau đó, Tổng cục Thuế lại ra văn bản 2845. Trên cơ sở văn bản 2845 này, Cục Thuế BR-VT không chấp thuận yêu cầu của BP đối với việc hoàn thuế TNCN trước tháng 5/2009. Hiện BP đang làm việc với thuế của trung ương để làm rõ nội dung văn bản 2845.
BP cho biết, công ty đã lập hội đồng hòa giải cơ sở và đang tiến hành trình tự hòa giải theo đúng quy định Luật Lao động với sự tham gia của công đoàn và đại diện công ty. Hội đồng hòa giải đang tích cực làm việc để mong tìm được tiếng nói chung và giải pháp cho vấn đề này.
Sắp tới, UBND quận 2 sẽ thụ lý, xét xử vụ kiện này.
  • Trúc Uyên